Rapore ya lutaninu lenda vanda ya sikisiki na mambu ya teknike mpi yo lenda bika kaka kimvuka mosi ya bamfumu kukonda kuzaba mambu yina bo fwete sala. Mbala mingi, luswaswanu kemonanaka na kati ya banzikisa ti lukanu: inki mambu yai ya bo mezwa ketendula sambu na mumbongo, mpi inki fwete soba sambu na yo?

Yantika na kisalu yina kele mfunu .

Yindula application mosi yina ke sadisaka bakiliya na kusala bakomande. Kifu mosi na kati ya application yina kele na bikalulu ya teknike, kansi mfunu na yau ke tadila mpi mambu yina mumbongo ke sadilaka yau, bansangu yina yau ke sadilaka mpe mitindu yankaka yina kele na ntangu ya kukangama.

Yo yina, disolo mosi ya mfunu keyantikaka ti kisalu yango. Inki kudipesa ya bakiliya, mutindu ya kusala kisalu to bangwisana ya kutudila ntima ke tadila ngidika yai? Dyambu yai ketulaka kisika yina bo fwete tendula ntalu ya ngolo ya teknike.

Kabula kima mosi ya nge me mona ti malanda na yo .

Kima mosi ya bo me mona ke tendula diambu mosi yina bo me mona. Conséquence ketendula mambu yina condition yina lendaka kupesa nzila na mambu yankaka. Kuvukisa mambu yai zole ke kumisaka rapore mosi mpasi na kutula ntembe mpi lukanu mosi kuvanda mpasi na kubaka.

Lomba nzila ya kuyindula. Inki nzila mbeni zolaka kuvanda na yo mfunu? Inki bangindu yankaka kele mfunu? Inki banzikisa bo vukisaka, mpi nki kitini ya mambu yina kusalamaka mebikalaka ya kukonda kumekama? Kutadila mambu na ngolo ke salaka nde ndilu yina kumonana.

Baka lukanu yina ke landa pwelele

Disolo ya kutwadisa ke kumaka mbote mingi kana konso diambu ya kinsuni me kangama na lukanu mosi. Desizio yina lenda vanda ya kupesa mbongo sambu na kusungika mambu, kusoba mutindu ya kusala mambu, kundima kumonisa mambu na mutindu mosi ya kele ti bandilu to kusosa kuzaba mambu ya mfunu yina bo lenda zaba ve.

Nsikudukusu fuana vuanda na ba dependances mpe mfumu. Kimvuka mosi ya bantu ya mayele lenda sadila mutindu ya kuyidika mambu na ntangu mfumu ya mumbongo kebaka lukanu kana yo kele mbote na kukanga kisalu. Mikumba yonso zole fwete monana.

Tendula mutindu kutomisa ta vanda

Kukanga kisalu na tracker kele diambu ya luyalu. Kundimisa kele na mfunu ya banzikisa ya kemonisa nde kumonisa yina mefwana mesobaka. Na kutadila dyambu yina, yo lenda tendula kumeka dyaka, kutadila dyaka nswa, kusala kitambi mosi ya kuvutukila mambu to nsoba mosi ya bo memona na mutindu bo kesadilaka lukebisu mosi.

Baka lukanu ya mambu yina bo ta tadila na ntwala nde kisalu kuyantika. Kana ve kimvuka mosi lenda sala ngolo mingi mpi kuvanda kaka ve ti makuki ya kutendula mutindu kisika na yo me tomaka.

Manaka ya mbote sambu na mvutukilu ya ke landa .

Na konso diambu ya ntete, tula bangiufula tanu na mesa: inki kisalu kele na kigonsa; nkia ziku kisonganga e ntokani; nkia nzengo zivavwanga; nani kele mfumu ya kisalu; ye dina disonga vo ditoma toma.

Yau kele nguizani yina Cabinet ke zola kutula na kati ya kutala mambu ya yimbi na ba ndongisila ya mbote. Mudindu ya teknike ke bikala mfunu. Ntalu na yo ke kumaka mingi kana bantu yina ke salaka mumbongo lenda sadila yo.

Rapore ya mfunu ke pesa kimvuka ya bamfumu lukanu ya kuvanda ti yo mpi kimvuka ya teknike kima mosi ya kusala sambu na kuzikisa.

Kutanga diaka

NIST Cybersecurity Framework

Dibanza mosi ya me katuka na Kabinete .
The Cybersecurity Cabinet