Amakwebo kuti yaba na mafunde ya bucingililo, ukupitulukamo kwa nombaline na mapu ya nshila iya kufwaya. Ifyo ni fishinka fya kutendekelako ifyacindama. Umuntu uubika indalama acili alekabila ukwishiba ifyo ubushininkisho bushininkisha, amafya nshi yashala na ifyo umwine wa ndalama ukonkelepo engafwaya ukucita.
Londololeni ifyo mwapingulapo ilyo tamulalomba ubushininkisho
Ukubomba umulimo wa kuitemenwa kuli ne nshita no mulandu. Bushe icipusho ca kuti nga ca kuti ukukonkanyapo, finshi ukufwailisha na fimbi nelyo finshi ukubika pa ntanshi pa numa ya kupwisha? Icasuko cilanga amashiwi ayacindama.
Ukutendeka ne milimo ya makwebo ne fyakushintililapo ifitungilila ukubika indalama. Ukupitulukamo ukwacepa kulingile ukulanda ifyo kuti kwapanga mu nshita iilipo nefyo kwashala kunse ya kufikapo kwakwe.
Ukupituluka mu bukulu bwa kushininkisha ukwabako
Ukubako kwa lipoti takulondolola ifyo alandapo. Ni nshila nshi shapitulwikwemo? Ni misango nshi ne fifulo? Bushe umulimo wali wa kupenda ifyalembwa nelyo ukupitulukamo ukwacincila? Bushe ifyasangwa ifyacindama pa numa fyashininkishiwe ukuti fyalungishiwe?
Ifi fipusho filaafwa ukushininkisha ifyo umuntu uupingulapo engacetekela ubushininkisho. Na kabili balacingilila ukupitulukamo kumo ukwalinga ukufuma ku kupilibulwa nge cishinka pa lwa buteko bonse.
Moneni ubunini bwa mibombele
Umulimo wa kucingililwa uleshintilila pa bantu, amapekanyo ne mibombele. Busheni uuli ne mibombele iyacindama, uwingasuminisha ukwaluka na ificitika nga cakuti umuntu umukalamba nangu umupeela tasangwa.
Ubwafya kuti bwaba ubwayanguka ukulungika lelo mu kubomfya bwalyafya pantu ukufikako, ukwishiba nangu amaka yalibikwa pamo. Ico cilakuma imibombele no kukonkana kwa kuwamya panuma ya kucita ubukwebo.
Ukukanashininkisha ukumoneka
Ukufika mu nshita ya kufwaisha ilingi line kulacepa. Ifipusho fimo fikatwalilila ukwabula ukwasuka, kabili ifishinka fimo fikashintilila pa mashiwi yapeelwe kuli uo balefwaya. Ifi fipimo fyaba mu fya kupingulapo.
Ukupitulukamo ukwaumfwika kulapaatulako ifimonwa ifyashininkishiwa, imimonekele ya butungulushi na mepusho ayaisulwa. Ukufwailisha nakumbi nangu ukupitulukamo kwa basambilila kuti lyene kwatungililwa uko cingacitika ukwalula ubupingushi.
Ukusenda ifyasangwa mu kusankanya
Ukubombesha kwalicindama nga nshi nga ca kuti ifyasangwamo fyapusuka ukufuma ku makwebo. Ukusokolola ifintu kulingile ukupilibula mu milimo iyapeelwa amashina, ukushintilila no kukonkana kwa cine cine ukwa nshita ya kulonganika.
Ifyasangwa pa Intaneti filalondolola inshila iikalamba iya makwebo. Ukupingula kwa mu mafunde, ukwa ndalama no kwa cipangano kwashala ku bapanda amano abalinga. Umulimo wa Kabineti wa kupeela imimwene ya bucingililo iyaumfwika iyo abo abapingulapo bengabomfya.
Icishinka ca kuti ukusalapo kwaumfwika ukwa kubika indalama no kupanga ifya kucita ifyaishibikwa bwino ifya kucita pa numa.
Ukumona ukufuma ku Kabineti
The Cybersecurity Cabinet

