Lungenyi lua njiwu

Umvua njiwu idi kunyima kua tshimanyishilu.

Dikebulula dia malu adi mua kunyangakaja bua kusunguluja dimanyisha dia malu ne mutoyi wa panyima ne kukudimuna ngumu mu bienzedi.

Nuyukile bua majinga enu

Dîna didi mu tshikandakanda kadiena dianji kuikala dia meji to. Ditela dia bulongolodi buenu ki mbualu budi buenzeke to. Lungenyi lua mushinga ludi lumvuija bantu badi mua kuikala ne dijinga, tshidi tshia kueyemena, tshidi katshiyi tshijadika ne dipangadika didi bijadiki bikuatshisha.

Tudi tubanga ne lukonku: dimanyisha dia mfumu, dienza dia mudimu bibi ne tshimanyinu kampanda, muntu udi mua kuikala ne njiwu anyi dipatukila dia ngumu didibu bela meji ne: ndipatuke. Dikebulula didi dilonda lukonku elu, dienza mudimu ne miaba idi mianyishibue ne mikalu mifunda.

Bipeta bidi bikonkononwa bua kumona mudibi bikumbane, dishindika ne dîba. Tudi tusunguluja bualu budibu bamone ne budibu bafike ku diamba, tulama malu adibu bafumine ne tuteka mishindu ya diandamuna idi mimpe pamutu pa kufila bungi bua madimuija adi kaayi malongolola.

Nkonko itudi tuandamuna

  • Bimanyinu kayi bidi bitangila bulongolodi buenu?
  • Ntshijadiki kayi tshidi tshijadika dikonkonona edi?
  • Ntshinyi tshidi katshiyi tshijadika anyi katshiyi tshijadikibua?
  • Ntshienzedi kayi tshia bukubi anyi tshia dikonkonona tshidi tshikumbane?

Tshiudi wangata

  • Lukonku lua meji ne plan wa disangisha
  • Dikonkonona dia muaba udibu bapeta ne dishindika ne mikalu
  • Dimanyisha ne dikonkonona dia malu adi atangila
  • Mapangadika ne dilonda dia malu adibu balomba

Mushindu kayi udi dibaka dienzeka

Tangila mushindu wetu wa kuenza

Nkonko kumpala kua kutuadija

Utuku ukebulula malu onso adibu batela bua bulongolodi buetu anyi?

Tshitupa tshidi tshienza pa lukonku lua meji. Miaba idi mikumbane, biena bualu ne bikondo bia dikonkonona bidi bitabijibua bua se mudimu ukuatshisha dipangadika pamutu pa kusangisha ngumu kayiyi ne tshipatshila.

Udiku mua kujadika bumuntu bua muntu udi wenza malu a njiwu anyi?

Difila didi mua kushala kadiyi dijadika. Tudi tusunguluja malu malelela, ngenyi ne bipimu bia dishindika ne katuena tukudimuna diamba didi kadiyi dijadikibua mu difunda dia bushuwa to.

Etshi ntshienzedi tshia kulonda tshidi tshitungunuka anyi?

Mudimu wa kumpala udi mudimu wa dikebulula mumanyike. Dilonda dionso didi dienda dienzeka, misangu ya kufila luapolo anyi ndongoluelu wa dibandisha didi dilomba tshitupa tshisunguluke tshidibu bumvuangane.

Keba njila kumpala kua muena lukuna.

Tuambila bintu bidi ne mushinga wa bungi. Netumvuije dikonkonona dia malu mabi, malu a kumpala a dikebulula ne mapangadika adi bulongolodi buenu ne bua kuangata.

Nuyukile bua majinga enu

Miakulu

EnglishEnglishAbkhazAbkhazAcehneseAcehneseAcholiAcholiAfarAfarAfrikaansAfrikaansAlbanianAlbanianAlurAlurአማርኛAmharicالعربيةArabicArmenianArmenianAssameseAssameseAvarAvarAwadhiAwadhiAymaraAymaraazərbaycanAzerbaijaniBalineseBalineseBaluchiBaluchiBambaraBambaraBaouléBaouléBashkirBashkirBasqueBasqueBatak KaroBatak KaroBatak SimalungunBatak SimalungunBatak TobaBatak TobaBelarusianBelarusianBembaBembaবাংলাBengaliBetawiBetawiBhojpuriBhojpuriBikolBikolbosanskiBosnianBretonBretonбългарскиBulgarianBuryatBuryatCantoneseCantonesecatalàCatalanCebuanoCebuanoChamorroChamorroChechenChechenNyanjaChichewa中文(中国)Chinese (Simplified)中文(台灣)Chinese (Traditional)ChuukeseChuukeseChuvashChuvashCorsicanCorsicancrh (Cyrillic)Crimean Tatar (Cyrillic)crh (Latin)Crimean Tatar (Latin)hrvatskiCroatiančeštinaCzechdanskDanishدریDariDivehiDhivehiDinkaDinkaDogriDogriDombeDombeNederlandsDutchDyulaDyulaDzongkhaDzongkhaEsperantoEsperantoeestiEstonianEweEweFaroeseFaroeseFijianFijianFilipinoFilipinosuomiFinnishFonFonfrançaisFrenchfrançais canadienFrench (Canada)Western FrisianFrisianFriulianFriulianFulaniFulaniGaGaGalicianGalicianGeorgianGeorgianDeutschGermanΕλληνικάGreekGuaraniGuaraniગુજરાતીGujaratiHaitian CreoleHaitian CreoleHakha ChinHakha ChinHausaHausaHawaiianHawaiianעבריתHebrewHiligaynonHiligaynonहिन्दीHindiHmongHmongmagyarHungarianHunsrikHunsrikIbanIbanIcelandicIcelandicIgboIgboIlokoIlocanoIndonesiaIndonesianiu (Latin)Inuktut (Latin)Inuktut (Syllabics)Inuktut (Syllabics)IrishIrishitalianoItalianJamaican PatoisJamaican Patois日本語JapaneseJavaneseJavaneseJingpoJingpoKalaallisutKalaallisutಕನ್ನಡKannadaKanuriKanuriKapampanganKapampanganқазақ тіліKazakhKhasiKhasiKhmerKhmerKigaKigaKikongoKikongoKinyarwandaKinyarwandaKitubaKitubaKokborokKokborokKomiKomiकोंकणीKonkani한국어KoreanKrioKrioKurdishKurdish (Kurmanji)Central KurdishKurdish (Sorani)KyrgyzKyrgyzLaoLaoLatgalianLatgalianLatinLatinlatviešuLatvianLigurianLigurianLimburgishLimburgishLingalaLingalalietuviųLithuanianLombardLombardGandaLugandaLuoLuoLuxembourgishLuxembourgishMacedonianMacedonianMadureseMadureseMaithiliMaithiliMakassarMakassarMalagasyMalagasyMelayuMalayMelayu (Arab)Malay (Jawi)മലയാളംMalayalamMalteseMalteseMamMamManxManxMāoriMaoriमराठीMarathiMarshalleseMarshalleseMarwadiMarwadiMauritian CreoleMauritian CreoleMeadow MariMeadow MariManipuri (Meitei Mayek)Meiteilon (Manipuri)MinangMinangMizoMizoMongolianMongolianBurmeseMyanmar (Burmese)Nahuatl (Eastern Huasteca)Nahuatl (Eastern Huasteca)ndc (Zimbabwe)NdauNdebele (South)Ndebele (South)Nepalbhasa (Newari)Nepalbhasa (Newari)NepaliNepaliBambara (N’Ko)NKonorskNorwegianNuerNuerOccitanOccitanOdiaOdia (Oriya)OromoOromoOssetianOssetianPangasinanPangasinanPapiamentoPapiamentoPashtoPashtoفارسیPersianpolskiPolishportuguês (Brasil)Portuguese (Brazil)português europeuPortuguese (Portugal)ਪੰਜਾਬੀPunjabi (Gurmukhi)پنجابی (عربی)Punjabi (Shahmukhi)QuechuaQuechuaQʼeqchiʼQʼeqchiʼRomaniRomaniromânăRomanianRundiRundiрусскийRussianSami (North)Sami (North)SamoanSamoanSangoSangoSanskritSanskritsat (Latin)Santali (Latin)Santali (Ol Chiki)Santali (Ol Chiki)Scottish GaelicScots GaelicNorthern SothoSepediсрпскиSerbianSouthern SothoSesothoSeychellois CreoleSeychellois CreoleShanShanShonaShonaSicilianSicilianSilesianSilesianسنڌيSindhiSinhalaSinhalaslovenčinaSlovakslovenščinaSlovenianSomaliSomaliespañolSpanishSundaneseSundaneseSusuSusuKiswahiliSwahiliSwatiSwatisvenskaSwedishTahitianTahitianTajikTajikber (Latin)Tamazightber (Tifinagh)Tamazight (Tifinagh)தமிழ்TamilTatarTatarతెలుగుTeluguTetumTetumไทยThaiTibetanTibetanTigrinyaTigrinyaTivTivTok PisinTok PisinTonganTonganTshilubaTshilubaTsongaTsongaTswanaTswanaTuluTuluTumbukaTumbukaTürkçeTurkishTurkmenTurkmenTuvanTuvanAkanTwiUdmurtUdmurtукраїнськаUkrainianاردوUrduUyghurUyghuro‘zbekUzbekVendaVendaVenetianVenetianTiếng ViệtVietnameseWarayWarayWelshWelshWolofWolofXhosaXhosaYakutYakutYiddishYiddishYorubaYorubaYucatec MayaYucatec MayaZapotecZapotecZuluZulu